Urlop rodzicielski w Polsce: Ojcowie korzystają coraz chętniej, ale to wciąż za mało

Coraz więcej ojców decyduje się na urlop rodzicielski, ale nadal jest to zbyt mało! Jakie zmiany zachęcają do większego zaangażowania w opiekę nad dziećmi?

• Wzrost liczby ojców korzystających z urlopu rodzicielskiego w Krakowie
• Urlop ojcowski cieszy się większym zainteresowaniem wśród krakowskich tatów
• Urlopy rodzicielskie a demografia Krakowa

Wzrost liczby ojców korzystających z urlopu rodzicielskiego w Krakowie

W ubiegłym roku w Polsce ponad 40 tysięcy ojców skorzystało z urlopu rodzicielskiego. Choć to tylko 17% uprawnionych, to jednak liczba ta wzrosła dwukrotnie w porównaniu do 2023 roku i aż jedenastokrotnie w stosunku do 2022 roku. To pozytywny trend, który można przypisać m.in. dyrektywie work-life balance, która promuje aktywne uczestnictwo ojców w życiu rodzinnym.

Z danych ZUS wynika, że średni czas spędzony na urlopie przez ojców wyniósł w 2024 roku około 48,6 dnia, co odpowiada prawie 7 tygodniom. Warto zauważyć, że w poprzednim roku ten wskaźnik wynosił 49 dni.

Urlop ojcowski cieszy się większym zainteresowaniem wśród krakowskich tatów

Jak wskazuje Iwona Kowalska-Matis, coraz więcej ojców decyduje się na urlop ojcowski , który jest bardziej popularny niż urlop rodzicielski. W 2024 roku ponad 162 tysiące panów skorzystało z tej formy wsparcia, co stanowi 64% uprawnionych. Choć w ubiegłym roku odsetek był wyższy (67%), to ogólna liczba korzystających z tego świadczenia pokazuje rosnące zainteresowanie tatusiów.

Różnica między tymi dwoma rodzajami urlopów może być związana głównie z kwestiami finansowymi. Urlop ojcowski jest w pełni płatny przez dwa tygodnie i musi być wykorzystany przed ukończeniem przez dziecko pierwszego roku życia. Natomiast urlop rodzicielski trwa 41 tygodni, a jego zasiłek wynosi jedynie 70% wynagrodzenia.

Warto dodać, że średnia wysokość zasiłku za urlop rodzicielski wynosiła w 2024 roku dla ojców 167 zł dziennie, podczas gdy matki otrzymywały średnio 124 zł. Iwona Kowalska-Matis tłumaczy tę różnicę: Wynika to z tego, że kobiety nadal zarabiają mniej od swoich partnerów”.

Iwona Kowalska-Matis podkreśla znaczenie korzystania przez ojców z urlopu rodzicielskiego jako sposobu na budowanie więzi rodzinnych.

Urlopy rodzicielskie a demografia Krakowa

Nie jest tajemnicą, że jednym z powodów spadku przyrostu naturalnego jest trudność kobiet w godzeniu pracy z obowiązkami rodzinnymi. Badacze z Uniwersytetu Islandii twierdzą, że system urlopów rodzicielskich może pomóc w poprawie sytuacji demograficznej. Ich badania wykazały, że:

• wprowadzenie systemu urlopów rodzicielskich w 2000 roku spowolniło spadek wskaźnika urodzeń pierworodnych;
• wraz z ich pojawieniem się wzrosło prawdopodobieństwo narodzin drugiego i trzeciego dziecka.

Dzięki temu Islandia znalazła się w czołówce krajów OECD pod względem dzietności, podczas gdy Polska boryka się z niskim wskaźnikiem wynoszącym jedynie 1,1.

Zapewnienie obojgu rodzicom wsparcia w godzeniu pracy i życia rodzinnego może być kluczowym elementem polityki demograficznej Krakowa oraz całej Polski.

ZUS współpracuje z Fundacją Share the Care nad kampanią Równi w domu Równi w pracy”, która ma na celu promowanie równości rodzicielskiej. W kwietniu ruszy kolejna edycja tej inicjatywy, mająca na celu zwiększenie świadomości o korzyściach płynących z równouprawnienia zarówno w rodzinie, jak i miejscu pracy.

- Dziś równie ważne jak zabezpieczenie finansowe jest bezpieczeństwo emocjonalne mówi Iwona Kowalska-Matis. - Czas spędzony razem buduje silne więzi rodzinne.

Wg inf z: Urząd Miasta we Wrocławiu