Zapomniane cmentarze i mauzolea w lasach niedaleko Wrocławia

Wokół Wrocławia kryją się miejsca, które wyglądają jak wyjęte z innej epoki — samotne krzyże, mauzolea i małe cmentarze w gęstwinie drzew. Reporter dotarł do kilku z nich: od grobu syna browarnika w Bagna po zamknięte kaplice rodowe. Materiały i zdjęcia pochodzą z Wroclaw.pl oraz archiwów fotograficznych.

• Miejsca pamięci w okolicach Wrocławia
• Kaplica grobowa Hochbergów w Wąbnicach
• Groby i cmentarze z opowieścią

Miejsca pamięci w okolicach Wrocławia

Lasem, polami i przy polnych drogach rozrzucone są nagrobki i kaplice, które opowiadają fragmenty lokalnej historii. Wśród opisanych obiektów są zarówno pojedyncze pomniki — jak pięciometrowy krzyż w Bagna — jak i całe cmentarze z XIX wieku. Wiele nagrobków zachowało ozdobne stele i inskrypcje, które warto oglądać z uwagą; część terenów jest już wpisana do rejestru zabytków i monitorowana.

Kaplica grobowa Hochbergów w Wąbnicach

W lesie przy boisku sportowym we Wąbnicach stoi kaplica, wewnątrz której widać puste sarkofagi z bogatymi inskrypcjami — miejsce związane z rodziną Hochbergów. W mauzoleum spoczywał m.in. Hans Heinrich XVI von Hochberg, który zmarł w 1933 roku w Berlinie. Do wnętrza nie ma dostępu, ale zewnętrzny wygląd budynku i odnowiony dach robią duże wrażenie. Informacje i fotografie pochodzą z serwisu Wroclaw.pl.

Groby i cmentarze z opowieścią

• W lesie koło wsi Bagno stoi grób Günthera Kisslinga — syna Georga Kisslinga, właściciela pałacu i wrocławskiego browaru. Nagrobek wyróżnia się pięciometrowym krzyżem z inskrypcją o źródle życia i śmierci; warto też odwiedzić pobliski klasztor Salwatorianów i park rodzinny Kisslingów. Dojazd samochodem zajmuje około 50 minut, a pociąg do Osoli to około 50 minut, bilet ok. 14,70 zł.
• Na skraju wsi Grabownica leży XIX‑wieczny cmentarz ewangelicki; najstarsza zachowana mogiła datowana jest na 1882 rok, a około stu nagrobków otoczonych jest starymi drzewami. Miejsce jest zabytkiem i objęte monitoringiem.
• W Wilczynie znajduje się kaplica rodu Lauterbach — monumentalny grobowiec z drugiej połowy XIX wieku. Obiekt jest zamknięty i stopniowo niszczeje; przez ogrodzenie widać dekoracyjne detale, które dawniej komponowały teren pałacowy.
• Na czerwonym szlaku rowerowym między Krośnicami a Czatkowicami stoi prosty pomnik z lat 30. XX wieku upamiętniający myśliwego Schwarza. Na kamieniach jest inskrypcja przypominająca o jego roli jako gajowego i strażnika okolicy.

Wszystkie opisywane lokalizacje ilustrowane są fotografiami i materiałami dostępnymi na Wroclaw.pl oraz w zbiorach Narodowego Archiwum Cyfrowego. Dla planujących wycieczki podane są orientacyjne czasy dojazdu pociągiem i koszty biletów — najczęściej podróż trwa około 1 godz. 20 min i kosztuje około 23 zł w jedną stronę, a samochodem dotarcie zajmuje zwykle do półtorej godziny.

na podstawie: UM Wrocław.