Wózek na szlak i sygnał z mózgu. Na targach padło jasne zdanie o dostępności

Na stoiskach we Wrocławskim Parku Technologicznym łatwo było zobaczyć, jak szybko zmienia się myślenie o dostępności. Obok pojazdów na trudny teren pojawiły się rozwiązania, które pomagają mówić, nawigować i poruszać się tam, gdzie jeszcze niedawno kończyły się możliwości. Podczas targów wybrzmiała też mocna myśl – ten temat nie dotyczy wyłącznie osób z trwałą niepełnosprawnością. Czasem w grę wchodzi wiek, wypadek albo zwykła codzienność, która z dnia na dzień staje się trudniejsza.

• Wrocławski Park Technologiczny pokazał, że dostępność to dziś rynek i konkret
• Pojazd, który ma dowieźć tam, gdzie zwykły wózek nie daje rady
• Sygnał z mózgu i znak w telefonie czyli technologia, która ma skracać dystans

Wrocławski Park Technologiczny pokazał, że dostępność to dziś rynek i konkret

Na IV Targach Innowacje w dostępności we Wrocławiu spotkało się 48 wystawców z 12 miast Polski. Przywieźli rozwiązania, które nie kończą się na deklaracjach, lecz mają realnie ułatwiać życie osobom z różnymi niepełnosprawnościami. W centrum uwagi były zarówno urządzenia z obszaru mobilności, jak i technologie wspierające komunikację czy orientację w przestrzeni.

Wrocławski Park Technologiczny wyraźnie postawił na pokazanie, że dostępność nie jest dodatkiem do nowoczesności, ale jej częścią. Jak podkreślił Paweł Korzeniowski, wiceprezes WPT, instytucja od lat wspiera innowacyjność i przedsiębiorczość, a targi mają pokazać, że osoby z niepełnosprawnościami są równie ważnym odbiorcą nowych rozwiązań.

„Bardzo istotne są dla nas osoby z niepełnosprawnościami” – powiedział Paweł Korzeniowski, wiceprezes Wrocławskiego Parku Technologicznego.

Z kolei Małgorzata Dynowska, pełnomocnik zarządu WPT ds. integracji, zwracała uwagę, że wrażliwość na bariery dotyczy nie tylko osób z trwałymi ograniczeniami. Może dotknąć każdego – po urazie, w starszym wieku, ale też w zwykłych sytuacjach, choćby wtedy, gdy rodzic z wózkiem musi dostać się na kolejne piętro. I właśnie wtedy technologia przestaje być gadżetem, a staje się narzędziem codziennego oddechu.

„My na co dzień możemy też chwilowo stać się niepełnosprawni” – zaznaczyła Małgorzata Dynowska.

Pojazd, który ma dowieźć tam, gdzie zwykły wózek nie daje rady

Jednym z najbardziej wyrazistych stoisk była prezentacja firmy Rowery Specjalne z Wrocławia. To właśnie tam pokazywano pojazdy, które wychodzą daleko poza standardowe wyobrażenie o transporcie dla osób z niepełnosprawnościami. Wśród nich znalazł się Exoquad V2 – lekki, czterokołowy skuter elektryczny opracowany w Norwegii, przeznaczony dla osób z poważnymi ograniczeniami ruchowymi.

Ten pojazd ma umożliwiać wyprawy tam, gdzie dotąd trudno było nawet marzyć o dojeździe. Producent wskazuje, że maszyna waży około 90 kilogramów, radzi sobie ze stromymi podjazdami o nachyleniu sięgającym 50 stopni i porusza się po piasku, skałach czy górskich potokach. Dystrybutor przekonuje też, że Exoquad V2 powinien poradzić sobie z trasą spod świątyni Wang na Śnieżkę.

Dariusz Marchewicz, właściciel firmy Rowery Specjalne, mówił wprost, że dla części użytkowników taki sprzęt otwiera świat, który wcześniej pozostawał zamknięty. W jego ocenie to nie jest tylko urządzenie do przemieszczania się, ale szansa na powrót do miejsc ważnych, czasem po długiej przerwie.

„To klucz do świata, który dotychczas był dla nich całkowicie zamknięty” – wskazał Dariusz Marchewicz.

Firma pokazała też inne rozwiązania, w tym specjalistyczne wózki spacerowe oraz sprzęt używany podczas wypraw w trudniejszym terenie. W ofercie znalazł się również Huckleberry Hiking Cart, który pozwala wspólnie ruszyć na szlak osobie z niepełnosprawnością i piechurowi prowadzącemu pojazd.

Sygnał z mózgu i znak w telefonie czyli technologia, która ma skracać dystans

Nie mniej ciekawie było przy stoisku Koła Naukowego „Neuron” z Politechniki Wrocławskiej. Studenci pokazali czepek, który służy do odczytywania sygnałów mózgowych i zamieniania ich na dane możliwe do wykorzystania przez komputer. To rozwiązanie jest jeszcze rozwijane, ale już teraz widać, w jakim kierunku zmierza.

Grzegorz Szczepanek z koła naukowego wyjaśniał, że mózg generuje bardzo słabe napięcia elektryczne, a specjalne elektrody i algorytmy sztucznej inteligencji pozwalają wychwycić sygnały takie jak mrugnięcie czy wyobrażenie ruchu ręką. Taka technologia może pomóc osobie, która nie jest w stanie swobodnie mówić, a mimo to potrzebuje przekazać prostą odpowiedź albo zgłosić potrzebę.

„Za pomocą specjalnego czepka z elektrodami i zaawansowanych algorytmów sztucznej inteligencji, potrafimy te sygnały wychwycić i odczytać” – powiedział Grzegorz Szczepanek.

Wśród prezentowanych rozwiązań znalazł się także system NaviWay, pokazany wcześniej podczas EXPO w Osace. To połączenie aplikacji i specjalnych znaczników, które można umieszczać w różnych przestrzeniach – od wystaw i wydarzeń po budynki użyteczności publicznej. Agnieszka Białecka, współzałożycielka firmy, mówiła, że znaczniki sprawdzają się jako narzędzie nawigacyjne, ale też jako audioprzewodnik czy pomoc przy segregacji odpadów.

System ma pomagać nie tylko osobom niewidomym i niedowidzącym. Może być użyteczny także dla seniorów i osób neuroróżnorodnych, które w zatłoczonych albo pełnych bodźców miejscach potrzebują prostszego punktu odniesienia. Dla mieszkańców to ważny sygnał: dostępność coraz częściej oznacza rozwiązania, które nie wyróżniają, lecz po cichu ułatwiają codzienne poruszanie się po mieście, urzędzie, wystawie czy dworcu.

W tym samym kierunku idą działania Wrocławia. Nad dostępnością instytucji miejskich czuwa Biuro Wrocław Bez Barier, które – jak podkreśla Michał Sałkowski, wicedyrektor biura – nie projektuje rozwiązań zza biurka, lecz w dialogu z osobami z różnymi rodzajami niepełnosprawności. To podejście widać było na targach bardzo wyraźnie: mniej deklaracji, więcej konkretu.

na podstawie: Urząd Miasta we Wrocławiu.