Wrocław pamięta Witkacego - dar profesora Deglera wzbogaca zbiory Ossolineum

Profesor Janusz Degler w dniu 18 września przekazał do Biblioteki Ossolineum swoją korespondencję z witkacologami; ekspozycja trwała krótko, ale zapowiada większą wystawę poświęconą Witkiewiczowi.

• Zobacz Wrocław z rękopisami Witkacego
• Poznaj drogę rękopisów od Krakowa do Wrocławia
• Przeczytaj o listach, które mówią o życiu i twórczości

Zobacz Wrocław z rękopisami Witkacego

W refektarzu Ossolineum 18 września zgromadzeni mogli zobaczyć część daru profesora Janusza Deglera — ponad pięćset listów wymienianych przez dekady z badaczami, reżyserami i tłumaczami dzieł Stanisława Ignacego Witkiewicza. Dyrektor Zakładu Narodowego im. Ossolińskich dr Łukasz Kamiński dziękował za przekazanie zbioru:

Dziękuję, panie profesorze, za ten wspaniały dar korespondencji witkacologicznej. Warto przypomnieć, że profesor Degler, kiedyś przewodniczący tutejszej rady kuratorów, jest jedną z najbardziej zasłużonych osób dla Ossolineum.
dyrektor Zakładu Narodowego im. Ossolińskich, dr Łukasz Kamiński

Na szybko przygotowanej, jednodniowej ekspozycji obok listów ustawiono rękopisy i maszynopisy Witkacego. To jednak jedynie zapowiedź: za około pół roku w Ossolineum ma zostać otwarta kilkutygodniowa wystawa, która pozwoli obejrzeć więcej dokumentów, fotografii i listów.

Poznaj drogę rękopisów od Krakowa do Wrocławia

Skąd tak bogate zbiory Witkacego we Wrocławiu, skoro naturalnym miejscem wydaje się Biblioteka Jagiellońska w Krakowie? Janusz Degler przypomniał historię z 1953 roku związaną z Jadwigą, żoną Witkiewicza. Według relacji, Jadwiga przywiozła część rękopisów do Biblioteki Jagiellońskiej, ale Julian Przyboś odmówił ich przyjęcia. Degler opisał, że po odmowie Jadwiga trafiła do Wrocławia, gdzie dyrektor Pajączkowski odebrał i przewiózł rękopisy z Zakopanego. Dzięki temu wiele dzieł trafiło do Ossolineum i zostało udostępnionych badaczom.

Dr Agnieszka Janiak, kierownik działu rękopisów Biblioteki Ossolineum, przypomniała fragment zapisków Jadwigi o ratowaniu materiałów tuż przed wojną i zaznaczyła, jak wiele dokumentów nie przetrwało. W jej słowach:

Z tymi dziełami spotkał się w naszej czytelni profesor Degler. Wiele z tych wtedy przekazanych trafiło do obiegu literackiego dzięki jego staraniom, nieustannej pracy i olbrzymiej pasji, fascynacji tą niezwykłą postacią.
dr Agnieszka Janiak

W zbiorach Ossolineum znajdują się m.in. dramaty, prace filozoficzne i fotografie Witkacego, a także tytuły takie jak 622 upadki Bunga, Janulka, córka Fizdejki i W małym dworku. Zbiory uzupełniły zakupy z lat późniejszych, w tym egzemplarz Szewców kupiony w 1973 roku.

Przeczytaj o listach, które mówią o życiu i twórczości

Profesor Degler przypomina, jak ważna była korespondencja w epoce sprzed internetu:

Pamiętam skończoną epokę, kiedy najważniejszym środkiem komunikacji była korespondencja. Kiedy czekało się na listonosza i podejmowało go herbatą. Witkacy, proszę panów, pisał do żony przynajmniej co drugi dzień. Zachowało się ponad tysiąc dwieście listów do Jadwigi, które ona skrzętnie chowała. Te oddane do Ossolineum są niezwykle ważnym dokumentem tamtych czasów i rozrastającej się twórczości Witkacego.
prof. Janusz Degler

W kolekcji znajdują się także rękopisy późniejszych prac, w tym prawdopodobnie niedokoń

na podstawie: UM Wrocław.