Wrocław w wyścigu o gigafabrykę AI - uczelnia, rząd i region zabiegają

W sercu Politechniki Wrocławskiej zebrały się osoby z ministerstw, samorządu i środowisk naukowych, by przedstawić argumenty za lokalizacją gigafabryki AI w naszym mieście. Na kampusie przy ul. Długiej rysuje się wizja wielkoskalowej infrastruktury obliczeniowej, która mogłaby zmienić lokalny rynek pracy i profil badań. Debata dotyczyła nie tylko korzyści, lecz także zasad udziału Europy w takich inwestycjach.

• Projekt Baltic AI GigaFactory ma szansę przynieść Wrocławiowi jedno z dwóch planowanych w Polsce centrów AI.
• Wątpliwości budzi ostatnia zmiana zasad ogłoszona przez Komisję Europejską.
• O poparcie i praktyczne argumenty zabiegali przedstawiciele uczelni, rządu i samorządu.

• Kto przyszedł i co mówili na Politechnice Wrocławskiej
• Zmiana reguł gry w konkursie europejskim i konsekwencje dla propozycji

Kto przyszedł i co mówili na Politechnice Wrocławskiej

Podczas konferencji Baltic AI GigaFactory we Wrocławiu – Nauka, Gospodarka, Bezpieczeństwo uczestniczyli m.in.:

• Agnieszka Dziemianowicz-Bąk, minister rodziny, pracy i polityki społecznej
• Dariusz Standerski, wiceminister cyfryzacji
• Anna Sobolak, posłanka i współorganizatorka wydarzenia
• Michał Rado, wicemarszałek Województwa Dolnośląskiego
• dr Piotr Kozdrowicki, wicewojewoda dolnośląski
• Jakub Mazur, wiceprezydent Wrocławia
• prof. Arkadiusz Wójs, rektor Politechniki Wrocławskiej

Podczas wystąpień często powracał motyw współpracy wielu środowisk. Jak podkreśliła Anna Sobolak:

“Widać, że zaangażowanie w budowę gigafabryki AI we Wrocławiu płynie z wielu stron: samorządowej, biznesowej, naukowej, ale też wojskowej.”

Przekaz urzędników i uczelni był zbliżony: Wrocław ma zaplecze naukowe i instytucjonalne, by gospodarować taką inwestycją. Wiceprezydent Jakub Mazur akcentował znaczenie gospodarczego potencjału projektu, a rektor prof. Arkadiusz Wójs dodał:

“Bez AI nie da się zapewnić bezpieczeństwa kraju, uprawiać nauki i poznawać świata.”

Zmiana reguł gry w konkursie europejskim i konsekwencje dla propozycji

Koncepcja europejskich gigafabryk AI powstała w ramach inicjatywy związanej z siecią superkomputerów EuroHPC. Projekt zakłada budowę obiektów zdolnych do trenowania bardzo dużych modeli AI. W czerwcu 2025 r. Polska wraz z krajami bałtyckimi i partnerami utworzyła konsorcjum Baltic AI GigaFactory; do inicjatywy dołączyły też Czechy.

W grudniu 2025 r. zasady konkursu zmieniła Komisja Europejska – pojawił się pomysł otwartego przetargu, w którym dostępne miałyby być oferty dużych korporacji technologicznych. W efekcie Estonia i Łotwa wycofały się z konsorcjum. Jak wyjaśniał Dariusz Standerski, celem polskiej strony jest przywrócenie większej roli państw i partnerstw państwo–biznes:

“Wspólnie chcemy dokonać ponownej korekty i wrócić do tego założenia, które przyświecało nam wszystkim w czerwcu.”

Ministerstwo Cyfryzacji już prowadziło wstępny nabór lokalizacji w Polsce – do dalszej analizy zakwalifikowano pięć propozycji, w tym ofertę złożoną przez Politechnikę Wrocławską na kampusie przy ul. Długiej. Ostateczną decyzję ma podjąć Komisja Europejska.

Podczas debaty zwracano uwagę, że w scenariuszu otwartego przetargu największe znaczenie mogłaby mieć cena i warunki techniczne proponowane przez wykonawców, a rola państw ograniczyłaby się do zapewnienia wkładu finansowego (ok. 500 mln euro) bez istotnego wpływu na wybór lokalizacji czy wykonawcy.

Perspektywa praktyczna i czego mogą oczekiwać mieszkańcy

Realizacja gigafabryki AI przy Politechnice Wrocławskiej oznaczałaby nie tylko inwestycję w infrastrukturę obliczeniową, lecz także zmiany w przestrzeni miejskiej i na rynku pracy. Z punktu widzenia mieszkańca warto obserwować:

• oferty zatrudnienia w obszarach inżynieryjnych, administracyjnych i usługowych,
• programy kształcenia i współpracy uczelni z firmami – szanse na dostęp do praktycznych staży i kursów,
• plany zagospodarowania kampusu i ewentualne zmiany w komunikacji czy dostępności terenów przy ul. Długiej,
• mechanizmy partycypacji i konsultacje dotyczące wpływu inwestycji na miasto oraz zabezpieczenia środowiskowe i bezpieczeństwo danych.

Źródła informacji to materiały i wypowiedzi przedstawione podczas konferencji organizowanej przez Politechnikę Wrocławską oraz komunikaty Ministerstwa Cyfryzacji i Komisji Europejskiej. Decyzje na poziomie unijnym rozstrzygną, w jakim kształcie i gdzie powstaną AIGF w Europie oraz czy Wrocław znajdzie się wśród finalnych lokalizacji.

na podstawie: Urząd Miasta Wrocław.